2013.02.22

Trappen van vergelijking: overactief, overactiever, overgediagnosticeerd

Soms heb je van die kleuters die overactief zijn in de klas. Ze maken veel drukte, rennen van hot naar her, ... kortom: laten van zich horen. Dat kan op bepaalde momenten knap lastig zijn, akkoord. Maar moeten we dan het bekende 4-letterwoord ADHD uitspreken? Zeker niet. Want een overactieve kleuter is niet noodzakelijk een hyperkinetische kleuter. Bij mijn weten wordt deze diagnose slechts uiterst zelden gesteld door kinderpsychiaters. Waarom? Omdat op zeer jonge leeftijd heel wat dingen die we bij jonge kinderen zien nog alle kanten op kunnen. En omdat in geval van problematisch gedrag bij jonge kinderen vele etiketten kandidaat zijn om gekleefd te worden, terwijl er maar één of enkele kunnen gekozen worden. En dan nog.

Is het niet beter om...

  • spontaan wat meer structuur in zijn omgeving te brengen, waar hij ook is?
  • hem te helpen om zich te wapen tegen de hoeveelheid prikkels die er dagelijks overal op hem afkomen?
  • eerst de aandacht van de kleuter te vangen en hem dan pas aan te spreken?
  • duidelijke, eenduidige en enkelvoudige afspraken te maken op kleutermaat?
  • ...

Bestaan ze niet, kleuters met ADHD? Waarschijnlijk wel. Maar is structuur en activiteit en ... op deze leeftijd niet oneindig meer waard dan -tines, - bloesems, en dergelijke meer?

Geen overdiagnose graag!

21:25 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: aandacht, adhd, concentratie, diagnose, overactief, werkhouding, zorg | |

2013.02.15

Kleuters op verkenning

techniek,technische geletterdheid

De projectwebsite Kleuters op verkenning van de opleiding Bachelor in het onderwijs: Kleuteronderwijs van de Arteveldehogeschool te Gent stelt een viertal kernideeën voor het kleuteronderwijs centraal:

  • Het stimuleren van een onderzoekende houding;
  • Het actief leren;
  • Het talentgericht onderwijs;
  • Het onderzoeksgericht onderwijs (inquiry based education).

Op deze website geven ze hier doorheen de verschillende rubrieken een (uitgebreid)woordje uitleg bij en stellen ze een viertal uitgewerkte projecten voor:

Meer dan inspirerend!

18:30 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: inquiry based education, methodiek, techniek, technische geletterdheid | |

2013.02.08

Woordenschat en coöperatief leren

Kleuters komen de basisschool binnen met diverse achtergronden en diverse taalervaringen. We weten dat kinderen beter taal leren, naarmate ze meer uitgedaagd worden om hun eigen taal te gebruiken en nieuwe ervaringen te koppelen aan de eigen taal.

Om goed te kunnen aansluiten bij de eigen taal van kinderen, zijn coöperatieve werkvormen uitermate geschikt. Kinderen leren niet alleen losse woorden, maar ook woorden in een context, kinderen verwoorden opgedane kennis en ervaringen en wisselen dit met elkaar uit. Ze moeten ook goed naar elkaar leren luisteren om de juiste betekenis te geven. In de onderbouw wordt de voedingsbodem gelegd voor effectief mondeling taalonderwijs, waarbij doelgericht luisteren en spreken hand in hand gaan.

09:00 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: leraar24, taal, taalontwikkeling, taalstimulering, woordenschat | |

2013.02.03

Woordenschat en digitale boeken

Uit onderzoek is gebleken dat het werken met digitale boeken in de kleuterschool daadwerkelijk bijdraagt tot de taalontwikkeling in het algemeen en de woordenschatuitbreiding in het bijzonder. Hoe een en ander in zijn werk gaat, leer je in het filmfragment hierna.

15:47 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: leraar24, taal, taalontwikkeling, taalstimulering, woordenschat | |

2012.12.16

Doordenkertje

Wie een kleuter opvoedt als was het een kleine volwassene,
ontneemt zichzelf de kans op een gelukkige oude dag.

Anoniem

21:43 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: citaat | |

2012.12.08

Het zindelijkheidsdebat is gesloten!

zindelijkheidsdebat.jpg

16:25 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: kleuterparticipatie, zindelijkheid | |

2012.11.30

Het spraakmakende prentenboek

spraakmakend prentenboekHet Spraakmakende Prentenboek is een online prentenboek waarmee peuters en kleuters hun woordenschat kunnen uitbreiden. Niet alleen peuters en kleuters, maar ook anderstalige nieuwkomers kunnen met deze website hun voordeel doen.

Momenteel bevat het prentenboek 69 woorden die geordend zijn in verschillende thema's: speelgoed,lichaam, dieren, eten & drinken, buiten, vervoer, binnen, leren en diversen. Elk woord krijgt een duidelijke afbeelding mee en een geluidsbestand met de juiste uitspraak.

De moeite waard om te blijven volgen.

22:58 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: anderstalige nieuwkomers, kleuters, taal, taalontwikkeling, peuters, woordenschat | |

2012.11.25

Over digitale kleuterboeken

trompet voor olifantVoorlezen is zeer belangrijk voor de leesontwikkeling van peuters en kleuters. Deze leesontwikkeling begint van zodra de ouders beginnen voor te lezen. Het kind krijgt zo stilaan besef van taal en het geschreven woord. Deze ontluikende geletterdheid ontwikkelt geleidelijk aan en legt zo de basis voor het echte leren lezen op school.

Volgens professor Adriana Bus van de Universiteit te Leiden is er minder kans op leesproblemen en dyslexie als ouders hun jonge kinderen voorlezen. Zij is er eveneens van overtuigd dat kleuters met een taalachterstand profijt kunnen hebben van digitale prentenboeken.

Op het Internet vond ik alvast twee plaatsen waar je een aantal van deze digitale prentenboeken kunt vinden en gebruiken:

Doen!

17:44 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: kleuters, lezen, ontluikende geletterdheid, ouders, peuters, prentenboeken, taal, voorleesboeken, voorlezen | |

2012.11.16

Beginnende geletterdheid

Het is belangrijk dat er in de kleuterschool actief gewerkt wordt aan de beginnende geletterdheid van de kleuters. Heel belangrijke factoren daarin zijn het fonologische en fonemische bewustzijn en de benoemsnelheid. Daarom wil ik hier nog eens twee publicaties onder de aandacht brengen die daarbij een grote hulp kunnen zijn. Ik besprak deze al eerder op mijn boekenblog. Het gaat over:

Beide publicaties werden uitgegeven door het Nederlandse CPS.

19:15 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: beginnende geletterdheid, benoemsnelheid, boekbespreking, fonemisch bewustzijn, fonologisch bewustzijn, kleuters, taalontwikkeling | |

2012.11.11

Jouw kleuter voorbereiden op het leren lezen

We zegden het al, ouders kunnen samen met de school werken aan de schoolrijpheid van hun kind. Één van de dingen die ze kunnen doen is hun kleuter voorbereiden op het leren lezen. Dit kan eigenlijk al heel vroeg en hoeft niet beperkt te blijven tot de derde kleuterklas. Deze tips en activiteiten kunnen daarbij  helpen:

Algemeen:

  • Wees zelf een voorbeeld. Laat jouw kind zien dat je regelmatig én graag leest. Leg daarbij ook uit waarom je leest:
    • omdat je graag verhalen leest...
    • omdat je wilt weten hoe een apparaat werkt...
    • omdat je wilt weten hoe je een gerecht moet maken...
    • omdat...

Jongste kleuters:

  • Lees elke dag samen met jouw kind in een boekje, ook al duurt dat maar een paar minuutjes.
  • Maak er geen punt van dat jouw kleuter ontelbare keren na elkaar hetzelfde boekje met jou wil lezen. Je zult al gauw merken dat hij het verhaal na verloop van tijd uit het hoofd kent.
  • Neem jouw kleuter ernstig als hij een boekje voor jou uit het hoofd "voorleest".
  • Neem jouw kind ernstig als het doet alsof het een boekje voorleest terwijl er in werkelijkheid iets helemaal anders in staat.
  • Wijs de afbeeldingen in het boek aan en geef ze de juiste naam. Moedig na verloop van tijd jouw kleuter aan om de afbeeldingen zelf te benoemen.
  • Let er op dat jouw kind aandachtig naar je luistert terwijl je voorleest. Als je merkt dat het regelmatig oogcontact met je heeft, is alles in orde. Als het geen oogcontact maakt is het waarschijnlijk niet echt aan het luisteren.
  • Praat met jouw kleuter over wat jullie aan het doen zijn en wat er overdag al allemaal gebeurd is.
  • Laat het kind met boeken "spelen": laat het boeken vasthouden, laat het in boeken bladeren, laat het naar de voor- en de achterflap kijken, ...
  • Geef jouw kleuter geregeld papier en potlood zodat het kan krabbelen, tekenen of doen alsof het schrijft.

Oudste kleuters:

  • Leer jouw kleuter aandachtig luisteren naar de klank waarmee een woord begint.
  • Leer jouw kleuter herkennen wanneer verschillende woorden met dezelfde klank beginnen.
  • Leer jouw kleuter horen wanneer twee woorden op elkaar rijmen.
  • Leer jouw kind nieuwe woorden iedere keer als de gelegenheid zich voordoet. Zorg dat het zich iets kan voorstellen bij die nieuwe woorden, zodat het zich die gemakkelijker kan herinneren.
  • Spreek met jouw kleuter over de letters van het alfabet en leer ze die herkennen in boeken.
  • Wijs het kind op verkeersborden, affiches en etiketten die tekst bevatten, zoals wegwijzers of uithangborden.
  • Moedig jouw kind aan om met plezier naar boekjes te grijpen: laat het zelf zijn boekjes kiezen.
  • Spreek met jouw kind over de verhalen die jullie samen lazen en leg het verband met het gewone leven.
  • Stel vragen aan jouw kleuter over het verhaal terwijl je voorleest. Hierdoor zal het beter kunnen volgen én beter begrijpen wat er gelezen wordt.
  • Leer jouw kind de betekenis van bepaalde pictogrammen. Laat het die pictogrammen dan ook benoemen als je ze tegenkomt.

12:10 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: geletterdheid, kleuters, leesplezier, lezen, ouders, taal | |